Genel bir Bakış: AB Hibe Fonları

AB FONLARI,  sivil toplum kuruluşları, belediyeler-yerel yönetimler, üniversiteler, vakıflar,dernekler, kobiler,  iş dünyası temsilci örgütleri (meslek örgütleri vb.)  sosyal tarafları temsil eden kuruluşlar (sendikalar, birlikler)  kar amacı gütmeyen  sivil toplum kuruluşları   aracılığı ile kullandırılmaktadır.
Avrupa Birliği`ne giriş sürecinde (pre-accession period), Birliğin üye ve aday ülkeleri destekleyen pek çok fonu ülkemizin kullanımına açılmış ve özellikle son dönemde, hibe programları da devreye girmiş bulunmaktadır.
 AB Fonları 322 farklı kalkınma alanında dağıtılmaktadır. AB’ye girmek için başvuru yapan bizim de içinde olduğumuz ülkeleri desteklemek için ayrılan hibe fon tutarı 2010-2013 yılları arasında yıllık yaklaşık 14 milyar Euro’dur. Bu rakamın 2014-2020 yılları arasında artacağı bilinmektedir.
Türkiye’nin AB adaylık sürecinin başlaması ile birlikte bu uyum sürecini desteklemek üzere AB tarafından sağlanan mali yardımlar büyük ilgi uyandırmaktadır.
Ancak ilgi düzeyinin yüksek olmasına rağmen AB mali yardımlarının işleyişi kamuoyunda  kafa karışıklığı  yaratmaktadır.
Kafa karışıklığının temel nedeni ise AB’den gelen mali yardımların bir bütün olarak ele alınması ve bu çerçevede değerlendirilmesidir. Oysa ki AB kaynaklı Türkiye’ye sağlanan mali yardımlar, uygulama sistemleri , projelerin oluşma süreci, başvuru yöntemleri takibi ve kullanımı açısından farklılıklar göstermektedir.
Avrupa Birliğinin Türkiye’ye  sağladığı mali yardımlara ilişkin olarak toplumun çeşitli kesimlerinde bu mali yardımların, daha doğrusu hibelerin, miktarlarına, kullanılış prosedürlerine ve uygulanışlarına yönelik önemli bir bilgi ihtiyacı olduğu gözlenmektedir.
Hatta yaygın bir kanı, bu hibelerin Türkiye tarafından kullanılamadığından Avrupa Birliği bütçesine geri döndüğü şeklindedir.
AB Hibeleri konusunda ne yazık ki, güvenilir, sağlıklı, doğru bilgiye ulaşmak kolay değil. Büyük bir bilgi kirliliğinin olduğu günümüzde hatta ; Biraz parası veya projesi olan herkesin hayalinde Avrupa Birliği hibelerinden yararlanmak vardır.
Kamuoyundaki diğer bir genel kanı ise; Avrupa Birliği’nin çok büyük fonları, hibe destekleri var ve isteyen istediği zaman bu fonlardan yararlanabiliyor.
Avrupa Birliği’nin hibe kredileri, banka kredisi gibi istenildiği zaman başvurulup alınan bir kredi değidirl. Hibe kredileri, diğer aday ülkelerde olduğu gibi, Avrupa Birliği – Türkiye Mali İşbirliği çerçevesinde belli dönemlerde, belli bir  program çerçevesinde kullandırılmaktadır. Bir hibe programı uygulanmadan duyurusu yapılır. Hibe kredisinin kapsamı, proje bilgisi, yararlanma şartları, nasıl ve nereye başvurulacağı ve diğer bilgiler duyuruda ayrıntılı olarak yer alır.
Avrupa Birliği tarafından ülkemize sağlanan mali yardımlar kapsamında yerel yönetimler, odalar, sivil toplum kuruluşları, birlikler, sendikalar, üniversiteler vb. kuruluşların geliştirdiği projelere destek sağlanabilmektedir. Ayrıca, AB’ye üyelik süreci kapsamında hayata geçirilen Kalkınma Ajansları aracılığı ile de sosyal kalkınmayı hedefleyen projelere 2010 yılı itibariyle destek sağlanmaya başlanmıştır. 2010 yılı içerisinde gerek AB mali yardımları gerekse de Kalkınma Ajansları aracılığıyla önemli miktarda hibe desteğinin Ülkemizdeki kuruluşlara sağlanması planlanmaktadır. Ancak, söz konusu hibe destekleri kapsamında hazırlanacak projelerin kendisine özgü bir başvuru ve uygulama sistemi bulunmaktadır. Bu sebeple, finansman arayışı içerisinde olan kuruluşlarımızın AB mali yardımları kapsamında geliştirilecek projelerin hazırlama koşul ve kriterlerini iyi öğrenmeleri projelerinin başarıya ulaşması açısından önemlidir.
AB Fonlarından yararlanmak için öncelikle araştırma yapılması ve bilgi toplanması gerekmektedir. Elektronik ortamda depolanmış binlerce sayfa bilgiye ulaşmak ve bu bilgiyi kavramak AB Fonlarıyla yeni tanışanlar için oldukça karmaşık ve anlaşılması güç görünebilir. Bu nedenle hazırlanan bu rehber kitap, okuyucusuna bu eşiği kolaylıkla atlatmayı hedeflemektedir.  Kitap içerisinde birçok genel bilginin yanında, birçok internet adresi verilmiş ilgili okuyucunun ulaşabileceği kaynaklar gösterilmiştir. Kitapta  bulunan bazı dokümanlar gayrı resmi çalışma kağıdı niteliğindedir ve bilgilendirme amaçlıdır; herhangi bir bağlayıcılıkları yoktur. AB Çerçeve Proğramları sürekli değişim içinde olan, yenilenen ve yaşayan dinamik yapılardır. Bu nedenle bir proje teklifi hazırlanırken, konu ile ilgili internet adreslerinden en yeni ve geçerli dosyalara ulaşılması göz önünde tutulmalıdır.

Tankut ASLANTAŞ

Endüstri Mühendisi / Yönetim Danışmanı / Eğitmen / AB Proje Yöneticisi

Leave a Reply

Time limit is exhausted. Please reload CAPTCHA.

Google Plus